Het spant erom of we komend weekend op natuurijs kunnen schaatsen. Mocht de vorst deze winter nog écht doorzetten dan hoeven we niet te vrezen voor schaatsentekort. Schaatsfabrikant Koninklijke Zandstra uit Joure is er klaar voor. “Als het echt losgaat en de vraag explodeert, dan verdubbelen we de personeelscapaciteit.”
De stellingen in de loods van Koninklijke Zandstra aan de Yndustrywei in Joure staan afgeladen vol met tienduizenden dozen waarin gloednieuwe schaatsen verpakt zijn. “As we in wike lang echt winterwaar ha, is de loads op seker foar twatredde leech”, zegt algemeen directeur Dick van der Bijl.
Aan het begin van deze week trok de vraag naar schaatsen door winkeliers voorzichtig aan, maar nu het minder hard gaat vriezen dan aanvankelijk gedacht, zet die nog niet door. “Wy hoopje fansels dat de froast trochset. Us misje is foaral om minsken in moaie reedrydûnderfining op natueriis te jaan.”
Voorraad op peil houden
De strategie van Zandstra is de voorraad op peil te hebben, zodat er onmiddellijk kan worden uitgeleverd op het moment dat het nodig is. “Foar ekonomen is dit in griis, dat je net witte wannear’t jo foarried de doar útgiet, mar dat is ynherint oan dit produkt.”
Over Koninklijke Zandstra
De wieg van Koninklijke Zandstra staat in Sneek. De eerste Zandstra ‘Wouter Thomas’ opent er in 1825 een zeilmakerij. De vierde Zandstra, ‘Thomas Wouter’, importeert in 1931 de eerste schaatsen: Ballangrud uit Noorwegen. De vijfde Zandstra ‘Wouter Thomas’ investeert in een moderne schaatsenfabriek te Joure (1983), waar het bedrijf tot op de dag van vandaag zit gevestigd.
In maart 2025 kreeg de schaatsenfabriek mede vanwege het 200-jarig bestaan het predicaat koninklijk.
In het voorjaar wordt bij alle afnemers – winkeliers en online shops in heel Nederland – geïnventariseerd hoeveel voorraad er nog is. “Oan de hân dêrfan bepale wy dan hokker en hoefolle nije redens wy produsearre moatte. It op oarder bringen fan de foarried dogge wy yn de simmermoannen.
Capaciteit opschalen
Normaal gesproken zijn er acht mensen bij de fabrikant in dienst. “Mar as de winter echt losgiet kinne wy opskale mei tank oan ús fleksibele skil. Dat binne bygelyks greenkeepers dy’t dan dochs net harren wurk dwaan kinne fanwegen de froast. Mar wy kinne dan ek rekkenje op ien fan ús pensjonearre meiwurkers. En myn âldste soan nim ik dan ek mei nei it wurk sadat er helpe kin mei orderpicken”, zegt Van der Bijl.
Easy Gliders
Zandstra is vooral bekend van de Easy Gliders, de vervanger van de klassieke houtjes of Friese doorlopers. Menig kind leerde de kunst op dit type kinderschaats met de bekende rode sluiting. Voor volwassenen worden de lage en hoge comfort noren het meest verkocht, zegt Van der Bijl.
Mochten er meerdere schaatswinters achter elkaar zijn, dan zou je gelet op de kwaliteit van de schaatsen verwachten dat mensen op den duur verzadigd zijn en geen nieuwe meer hoeven. “Toch merken we altijd weer dat mensen toch wel behoefte hebben aan de nieuwste uitvoering, de meeste auto’s kunnen ook wel vijftien jaar mee, maar ook daar zie je dat mensen vaak voortijdig weer van voertuig wisselen.”
Verkoop in het buitenland
De realiteit is echter dat er eerder sprake is van zachte winters dan van strenge winters. “Dat is soms in útdaging, mar gelokkich hawwe wy ek noch genôch eksportaktiviteiten. Wy leverje bygelyks ek redens yn it bûtenlân sa as de Skandinavyske lannen wêr’t reedriden in moai alternatyf is foar skieën. En wy leverje ek yn Canada en Noard-Amearika. Foar wat Skandinavië oanbelanget hoopje wy altyd op griene winters: gjin snie, wol iis.”
“Boppedat ha we ús assortimint wat útwreide mei assessoires dy’t mei namme yn it bûtenlân brûkt wurde omdat dêr in wat oare reedrydkultuer is.
Accessoires en verhuur
In de Scandinavische landen is het volgens Van der Bijl bijvoorbeeld gebruikelijk om complete dagtrips op het ijs te maken. Veiligheidsaccessoires als prikstokken (ice spikes) om uit het ijs te komen, voor het geval je er doorheen zakt, worden ook door de Jouster fabrikant geleverd.
Mocht er geen natuurijs zijn, dan zijn er in Nederland nog altijd de kunstijsbanen. “We sette hiel bot yn op de ferhier fan redens en bygelyks helmen, wat by hieltyd mear iisbanen ferplichte wurdt. Sa bliuwe we as bedriuw wol hieltyd dwaande, mar fansels hope we wol dat der wer mear winters komme de kommende tiid.”